Τετάρτη, 13 Οκτωβρίου 2010

Η μάχη της "Ηλεκτρικής" στις 13 Οκτώβρη του 1944


Στις 12 και 13 Οκτωβρίου του 1944 οι Γερμανοί βλέποντας ότι δεν μπορούν πια να παραμείνουν στον Πειραιά ανατίναξαν προβλήτες, το τελωνείο,το λιμεναρχείο, και κτίρια του Ο.Λ.Π.

Πρόθεσή τους ήταν να σωριάσουν σε ερείπια το εργοστάσιο ΚΟΠΗ, ντεπόζιτα πετρελαίων, βιομηχανίες, αλευρόμυλους στο Κερατσίνι και την Ηλεκτρική Εταιρεία.

Με εξουδετερώσεις καλωδιακών μηχανισμών και μάχες του Ε.Λ.Α.Σ. Ταμπουρίων σώθηκαν ο ΣΕΚ κι ο ΣΠΑΠ (τρένα),το εργοστάσιο ΚΟΠΗ στη Δραπετσώνα,η Σχολή Δοκίμων,οι Αλευρόμυλοι στον Αϊ-Γιώργη,η Shell στο Πέραμα και η Standart.

Κατά τη διάρκεια της Κατοχής οι Γερμανοί είχαν εγκαταστήσει φρουρές και επιπλέον τα είχαν παγιδεύσει με εκρηκτικές ύλες, καθώς και τα κυριότερα κτίρια του Πειραιά, με τρόπο ώστε με το πάτημα ενός κουμπιού να ανατινάζονταν όλα, με ανυπολόγιστες ζημιές και θύματα.Τα καλώδια ξεκινούσαν από ένα οχυρό των κατακτητών στην οδό Οδυσσέως.Ομως, ειδικές δυνάμεις του ΕΛΑΣ κατάφεραν να αποκόψουν τα καλώδια στην οδό 2ας Μεραρχίας και σε άλλα σημεία.

Το πρωί της 13ης Οκτώβρη 1944 ο λαός της πρωτεύουσας συνέχιζε το πανηγύρι για την απελευθέρωση από τους Γερμανούς. Ομως τα χαράματα της ίδιας μέρας η περιοχή του Περάματος και του Κερατσινίου συγκλονίστηκε από τη δυνατή έκρηξη που προκλήθηκε από την ανατίναξη των εγκαταστάσεων της Shell στο Πέραμα.

Αμέσως εκδηλώθηκε γενική κινητοποίηση των κατοίκων, οι οποίοι έστησαν πρόχειρα οδοφράγματα αποκλείοντας την περιοχή, ενώ το 2ο τάγμα του ΕΛΑΣ της Κοκκινιάς τοποθετήθηκε στο νεκροταφείο, προκειμένου να εμποδίσει πιθανές μετακινήσεις άλλων γερμανικών δυνάμεων.
Η καμινάδα της ΔΕΗ σήμερα

Στις 6.45 εμφανίστηκε το γερμανικό απόσπασμα που είχε ανατινάξει τη Shell και το οποίο είχε λάβει τη διαταγή να καταστρέψει τα εργοστάσια του Αγίου Γεωργίου και του Νέου Φαλήρου, όπως ομολόγησε αργότερα ο επικεφαλής Γερμανός Χανς Λίντερμαν που συνελήφθη αιχμάλωτος.

Το απόσπασμα ανήκε στο ειδικό επί των ανατινάξεων τμήμα του Μηχανικού των Es Es . Αποτελείτο από 56 άνδρες βαριά οπλισμένους με αυτόματα και τέσσερα μηχανοκίνητα πολυβόλα. Επέβαιναν σε δύο αυτοκίνητα που τα ακολουθούσαν τρία φορτηγά με πυρομαχικά, ενώ της φάλαγγας προηγούνταν μοτοσυκλετιστές.

Σύμφωνα με κάποιες μαρτυρίες, καθώς έφτασαν στο γεφυράκι, το οποίο ήταν εν μέρει καλυμμένο, έχασαν την οπτική τους επαφή με το εργοστάσιο και ζήτησαν πληροφορίες από έναν περαστικό ηλικιωμένο άνδρα. Εκείνος τους έδειξε προς την περιοχή της Ευγένειας, όπου βέβαια βρίσκονταν οι ακροβολισμένοι ελασίτες του 3ου Λόχου.

Οι Γερμανοί ξεκίνησαν, όμως γρήγορα αντίκρισαν την τεράστια καμινάδα της «Ηλεκτρικής».Αντιλαμβανόμενοι την απάτη, γύρισαν πίσω προς τη σωστή κατεύθυνση, συνάντησαν εκ νέου τον γέροντα και τον εκτέλεσαν.

Μόλις η πομπή φάνηκε από μακριά, ο δωδεκάχρονος Ευάγγελος Τσοβαρδέλης είδε τους μοτοσυκλετιστές και έσπευσε να ειδοποιήσει τον ΕΛΑΣ.Το σχέδιο της Διοίκησης, το οποίο είχε επεξεργαστεί ο Νίκανδρος Κεπέσης, βασιζόταν σε μια μάχη εκ του συστάδην,αφήνοντας τους Γερμανούς να πλησιάσουν όσο γινόταν περισσότερο, επιτρέποντάς τους ακόμη και να παραβιάσουν την πύλη ή να αναρριχηθούν στο μαντρότοιχο, καθώς μια μάχη εκ παρατάξεως δεν ήταν εφικτή, λόγω του ελαφρού τους οπλισμού και της έλλειψης σχετικής στρατιωτικής εμπειρίας.

Πράγματι, μόλις οι Γερμανοί πλησίασαν την πύλη του εργοστασίου, ο σκοπευτής Χρήστος Φερούσης πυροβόλησε μέσα από το εργοστάσιο τον οδηγό του πρώτου οχήματος, υποχρεώνοντας τη φάλαγγα να ακινητοποιηθεί κοντά στο γεφυράκι. Αμέσως μια χειροβομβίδα ανατίναξε ένα από τα γερμανικά οχήματα.

Αιφνιδιασμένοι οι Γερμανοί δέχτηκαν καταιγιστικά πυρά από μια απόσταση περίπου εξήντα – εκατό μέτρων, που προερχόταν από όλες τις κατευθύνσεις. Πανικόβλητοι προσπάθησαν ενστικτωδώς να καλυφθούν κάτω από τα οχήματα και να αμυνθούν με παρατεταμένες βολές κατά ριπάς.

Ομως παρέμεναν ουσιαστικά εγκλωβισμένοι στον κλοιό που είχαν σχηματίσει οι λόχοι του ΕΛΑΣ και η ομάδα του Καλαποθάκου, η οποία έβαλλε από το εργοστάσιο.Οι Γερμανοί έριχναν συνεχώς φωτοβολίδες ζητώντας απεγνωσμένα ενισχύσεις, καθώς ο κλοιός γύρω τους στένευε, ενώ οι άνδρες του ΕΛΑΣ τους καλούσαν με τηλεβοες να παραδοθούν.Ο διοικητής του 1ου τάγματος του ΕΛΑΣ Πέτρος Ευσταθόπουλος ή Νώντας έδωσε τότε διαταγή γενικής εφόδου.

Αρχισε έτσι η επίθεση των δυνάμεων του ΕΛΑΣ, του οποίου ο υποτυπώδης οπλισμός αποτελείτο από λίγα ταλαιπωρημένα και αναξιόπιστα ιταλικά όπλα, μερικά περίστροφα και αρκετές χειροβομβίδες, στις οποίες ουσιαστικά στήριξαν όλη την επιχείρηση.

Οι Γερμανοί προέβαλαν σθεναρή αντίσταση, γεγονός που ανάγκασε τον Βαρυτιμίδη και το Μωυσιάδη να ζητήσουν ενισχύσεις από τις εφεδρικές δυνάμεις της Κοκκινιάς. Πράγματι, ο κομματικός υπεύθυνος του Κερατσινίου Μίχος, μετά από συνεννόηση με τον αντίστοιχο υπεύθυνο της Κοκκινιάς, Παράσχο, επιβιβάστηκαν σε τρεις πυροσβεστικές αντλίες και έσπευσαν στον τόπο της συμπλοκής.

Έπειτα από σκληρή μάχη που διήρκεσε περισσότερο από τρεις ώρες, άρχισε η σταδιακή παράδοση των Γερμανών, οι οποίοι ήδη μετρούσαν εννέα νεκρούς και δεκαέξι τραυματίες. Ο ένας μετά τον άλλο άρχισαν να υψώνουν λευκά μαντίλια , αφού προηγουμένως είχαν ρίξει και την τελευταία τους σφαίρα. Είκοσι περίπου συνελήφθησαν αιχμάλωτοι μεταξύ αυτών και ο επικεφαλής τους Λίντερμαν.

Το εργοστάσιο της «Ηλεκτρικής», μια σημαντική ενεργειακή μονάδα της χώρας που τροφοδοτούσε ολόκληρο το λεκανοπέδιο, είχε διασωθεί. Επιπλέον, η εξουδετέρωση του αποσπάσματος ανατινάξεων των Ες Ες απέτρεψε τεράστιες καταστροφές σε εγκαταστάσεις υποδομής, καθοριστικές για την οικονομία της Ελλάδας.
το μνημείο των πεσόντων στη μάχη της Ηλεκτρικής

Η Μάχη της Ηλεκτρικής ήταν ένα κορυφαίο γεγονός της Εθνικής Αντίστασης και αποτελεί φωτεινό παράδειγμα ανά τους αιώνες.Η αδούλωτη Ελληνική ψυχή έδωσε και πάλι το μεγάλο της παρόν.
Στο πεδίο της τιμής, όμως, 11 πατριώτες είχαν σκοτωθεί και άλλοι 8 ήταν τραυματίες.
 Οι νεκροί της Ηλεκτρικής:
Αντώνης Καλαποθάκος, Νικ. Γεωργιάδης, Δημ. Μαργαρώνης, Γεώργιος Γκούρδας, Παναγ. Κοσμίδης, Ανδρ. Κούνουπας, Παναγ. Μαυρομάτης, Ιωάν. Ηλιόπουλος, Γρηγ. Μεγκίσογλου, Ακρίτας Τοροσίδης, Παπάζογλου Συρίγος.

10 σχόλια:

αντωνης είπε...

Πολυ ενδιαφερουσα αναρτηση Δημητρη.
Καλη σου μερα.
:)

blackbedlam είπε...

Δημήτρη δεν σε πήρα είδηση χθες.Ζητώ συγνώμη.Μια τέτοια ανάρτηση τιμής και μνήμης,σε περιόδους που γίνεται προσπάθεια παραχάραξης της ιστορίας και η μνήμη μας μπρος στον επερχόμενο όλεθρο αντί να κρατά τις αντιστάσεις της,χαλαρώνει αδυνατίζει,
είναι προσφορά και συμβολή.

Να είσαι καλά. Ένα γαρύφαλλο στο μνημείο των πεσόντων και από εμένα.
Να είσαι καλά.

zeidoron dtsoukas είπε...

Αντώνη μου μέρες που είναι πρέπει να θυμόμαστε τέτοια γεγονότα για ανυψώνουμε το ηθικό μας.
Να είσαι καλά,καλό βράδυ!

zeidoron dtsoukas είπε...

Αγαπητή Black Bedlam είκοσι χρόνια δούλευα στο Κερατσίνι και στην ευρύτερη περιοχή,δεν γινόταν να το ξεχάσω!Και μέρες που είναι επιβάλεται να τιμούμε τέτοιες πράξεις για να πέρνουμε κουράγιο ν' αντιμετωπίσουμε τα δεινά που περνάμε.
Να είσαι καλά και συ,καλό βράδυ!

Ανώνυμος είπε...

www.blogger.com owner you are great

[url=http://luv-2-share-pics.tumblr.com]hot girls pics[/url]

Ανώνυμος είπε...

www.blogger.com gives me so much fun, thanks

[url=http://topbettingtips.tumblr.com]click here[/url]

Ανώνυμος είπε...

Monetize your adult sites

[url=http://www.youtube.com/watch?v=QdRWd3nJFjE]Best adult pay per click[/url]

Ανώνυμος είπε...

Are you seeking for [url=http://bbwroom.tumblr.com]BBW amateurs pics[/url] this tumblr is the right place for you!

Ανώνυμος είπε...

Szukasz seksu bez zobowiazan ? Najwiekszy serwis randkowy dla doroslych, zajrzyj do nas

anonse kobiet

Ανώνυμος είπε...

www.blogger.com owner you are awsome writer
Here you got some [url=http://epic-quotes.tumblr.com]funny quotes[/url] for better humour